Registreer en bekijk uw matches.

Achtergrond: 'Fiscale stimulans vroegpensioen beter dan aanpassen AOW-leeftijd'

Morrelen aan de AOW-leeftijd is niet de oplossing in de verhitte Nederlandse discussie over langer doorwerken in zware beroepen. Dat stelt een breed samengestelde werkgroep van pensioendeskundigen in een onderzoek naar flexibel pensioen, gepubliceerd door het pensioenonderzoeksinstituut Netspar. Zij zien meer in fiscaal voordelig bijsparen voor vroegpensioen, speciaal voor mensen met een laag inkomen.

"Oplossingen voor het probleem dat mensen in specifieke (zware) beroepen de AOW-leeftijd niet halen, moeten in beginsel binnen de sector worden gezocht", stellen de auteurs afkomstig van het Centraal Planbureau, vakbond FNV, pensioenuitvoerders APG en PGGM en de universiteiten van Tilburg en Leiden in hun beleidsaanbevelingen. "Het voordeel daarvan is dat de “vervuiler” betaalt en dus ook prikkels heeft om het probleem aan te pakken."

Geen zware beroepenlijst
De AOW-leeftijd stijgt in Nederland de komende twee jaar naar 67 jaar. Daarmee loopt Nederland internationaal in de pas. Maar als een van de weinige landen laat Nederland na 2021 de AOW-leeftijd verder stijgen met de levensverwachting. Volgens de vakbonden FNV, CNV en VCP gaat de stijging veel te snel en houden mensen, met name in zware beroepen, dit niet vol. Pogingen om dit op te lossen met een lijst voor zware beroepen zijn twee jaar geleden al mislukt. De Netspar-auteurs zien er ook weinig in, omdat in de praktijk het opstellen van zo'n lijst, ook in andere landen, onmogelijk blijkt.

De bonden eisen nu een tijdelijke bevriezing van de AOW-leeftijd, voor alle werkenden, op 66 jaar. Ondertussen willen zij afspraken maken over nieuwe vroegpensioenregelingen en moet de een-op-een-koppeling van de AOW-leeftijd aan de levensverwachting van tafel. Zonder deze toezeggingen van het kabinet willen zij niet verder praten over hervorming van het pensioenstelsel. Maar om kortingen op de pensioenen en een verdere stijging van de AOW-leeftijd volgend jaar te voorkomen, moet daar eigenlijk voor de zomer een akkoord over zijn.

Belastingvoordeel
Volgens de Netspar-auteurs is de verhoging van de AOW-leeftijd vooral een probleem voor de laagste inkomensgroepen. Hogere inkomens bouwen veel meer aanvullend pensioen op en kunnen dat gebruiken om eerder te stoppen met werken. Lagere inkomens hebben die mogelijkheid niet omdat zij vaak niet of nauwelijks pensioen krijgen bovenop de AOW. Tegelijkertijd hebben zij een lagere levensverwachting en zijn ze gemiddeld al drie jaar voor pensionering chronisch ziek. Gezond genieten van pensioen is er dan niet meer bij.

In plaats van aanpassen van de AOW-leeftijd voor deze groep, pleiten de auteurs vooral voor fiscale maatregelen om ook voor hen eerder stoppen mogelijk te maken. De kosten van vroegpensioen worden dan via de pensioenpremie opgebracht door werkgevers en werknemers in een sector, geholpen door een belastingvoordeel. Tegelijkertijd moeten werkgevers dan inzetten op om- en bijscholing voor oudere werknemers.

"Je wil mensen op een makkelijke manier de mogelijkheid geven om bij te sparen", zegt pensioenhoogleraar Marike Knoef van de Universiteit Leiden. Te denken valt aan een verlaging van de franchise (deel van het loon waarover geen pensioen wordt opgebouwd), of een hoger maximaal opbouwpercentage voor mensen met een laag inkomen.

Ouderen voor wie de pensioenleeftijd door de afschaffing van de VUT en de stijging van de AOW-leeftijd te snel stijgt, helpt dit echter niet of nauwelijks. Voor de laagste inkomens in deze groep, of voor werknemers in sectoren met veel uitval door arbeidsongeschiktheid, zou de boete op vroegpensioen afgeschaft kunnen worden. Dat is precies wat de vakbonden eisen.

Verdere stijging AOW-leeftijd
Of het tempo van de stijging van de AOW-leeftijd door de koppeling aan de levensverwachting op langere termijn te hoog is, hangt volgens de Netspar-auteurs onder meer af van de 'gezonde levensverwachting'. Op dit moment neemt het aantal extra jaren dat mensen gezond zijn, ongeveer even snel toe als de levensverwachting. Maar het is niet zeker of dit zo blijft. Daarom pleit de studie ervoor 'periodiek te toetsen' of de verhoging van de AOW-leeftijd te snel of te langzaam gaat.

Minister Wouter Koolmees van Sociale Zaken heeft de Tweede Kamer in november, nadat de gesprekken over een pensioenakkoord klapten, al beloofd dat er een onderzoek komt van het Centraal Planbureau en het RIVM naar de huidige koppeling aan de levensverwachting. Wanneer dat klaar is, is nog niet bekend.
Bron: Het Financieele Dagblad, Martine Wolzak

 


Reactie


800 formules

Matchen

Passende selectie

Persoonlijk

Direct contact

Gratis